ABD’de krizin son bulduğuna dair veriler peşi sıra gelmeye başladı… En son FED Başkanı Bernanke’nin krizin bittiğine ilişkin ifadesi menkul kıymetler piyasalarında anında satın alındı… Bir başka ifade ile her zaman olduğu gibi krizden ilk çıkan borsa ve bazı değerli metaller oldu..
Peki borsalarda ve değerli metallerdeki bu yükseliş bir balonun habercisi mi? Yoksa gerçekleri mi yansıtıyor ?
ABD’de Standart and Poor 500 endeksi mart başından bu yana yaklaşık % 50 lik bir kazanç sağlamış durumda. İMKB 100 endeksi ise bu dönemde 23.699 değerinden 47.161 değerine ulaşarak yatırımcısına %98,99 kazanç sağlamış durumda. Bu kadar kısa zamanda bu kadar yüksek kazanç… Burada unutmayalım ki bahse konu borsaların kaybetmeleri de bu kadar hızlı olmuştu…
Buradan bir sonuç elde etmek için üç soruya cevap vermek gerekmektedir. Bunlardan birincisi; Krizden önce borsalar gerçek değerleri yansıtıyorlar mıydı? İkincisi; Krizin etkisi ile insanlar hisse senetlerinin değerine bakmaksızın, bir sürü şeklinde davranış sergileyerek menkul kıymet piyasalarından çıktılar mı? Üçüncüsü ve son soru ise bugün gelinen nokta borsalarda gerçek fiyatları gösteriyor mu?
Borsalar Krizden Önce Gerçek Değerleri Yansıtıyorlar mıydı? Öncelikle ilk soruya yani borsalar krizden önce gerçek değerleri yansıtıyorlar mıydı ? sorusuna bakalım. Söz konusu dönem likiditenin bol olduğu, risk iştahının çok olduğu bir dönemdi. Dolayısı ile insanlar paralarını kullanabilecekleri yerler arıyorlardı. Faiz dışında ne alsanız yükseliyordu…. Bu cümlelerden cevap hemen anlaşılmış olmalı… evet söz konusu dönemde borsalarda ciddi balonlar olmuş..ve fiyatların daha da yükseleceği konuşuluyordu.
Krizin Etkisi ile İnsanlar Sürü Psikolojisine Girdi mi? İkinci soruya yani krizin etkisi ile insanlar hisse senetlerinin değerine bakmaksızın bir sürü şeklinde davranış sergileyerek, menkul kıymet piyasalarından çıktılar mı? Sorusuna bakalım…
Evet bu dönemde medyanın desteği, küresel büyük oyuncuların etkisi ile piyasalarda sürekli olarak sert düşüşlerin olacağı, yükselişlere asla inanılmaması gerektiği söylendi… Bu olumsuz haberler borsalarda olması gerekenden çok daha fazla düşüşlere neden oldu…
İMKB 100 endeksi Kasım 2008’de 21.228 değerine kadar geriledi. İnsanlar her zaman olduğu gibi sürü halinde hareket etmişler… sürü halinde yükselişlere destek verdikleri gibi… sürü halinde düşüşlere de destek vermişlerdi… Bu dönemde borsalarda olması gerekenin altında hisse senetlerinin fiyatların düşmesine neden olmuştu…
Bugün Gelinen Nokta Gerçek Fiyatları Gösteriyor mu? Üçüncü ve son soruya yani bugün gelinen nokta borsalarda gerçek fiyatları gösteriyor mu? Sorusuna bakalım…
Balonun içinde olduğumuzu söylemek gerçekten çok zor.. Öyle ki bir boğa piyasası ile balonu ayırt etmek çok zordur…
Petrol fiyatlarının 150$ kadar çıkmasını, ev fiyatlarının yükselmesini, günümüzde bütçe açıklarının artmasına rağmen Hazine borçlanma faiz oranlarının düşmesinin rasyonel olarak açıklanamadığı gibi…
Yukarı Gidiş Bir Balonun Habercisi Olabilirmi? Bugün geldiğimiz nokta açısından baktığımızda; Ekonomiler büyük bir durgunluğu yavaş yavaş atlatmaya başladılar…Bu süreç piyasalarda olumlu olarak algılandı. Ancak devletler bu olumlu verileri elde edebilmek için ciddi bütçe açıkları verdiler ve vermeye de devam edecekler…
Yüksek oranda işsizlikte bütün dünya devletlerinin yok edemeyeceği değerlere doğru gelmiş durumda… Bunlar borsaların şu an için yukarı yönlü hareket etmesinin önündeki önemli engellerden...
Sonuç olarak bugünkü değerler piyasaların çok azda olsa gerçek değerlerinin üstünde olduğunu göstermektedir. Asla bu değerlerin altında olmamaları gerekir... İMKB’de ise IMF anlaşma beklentisi yukarı yönlü bir hareketin olacağının önemli bir göstergesi…
Fakat her yukarı gidişin yeni bir balonun habercisi olacağını da unutmamak gerekiyor … Bu nedenle en az değerlenmiş hisse senetlerinin tespit edilmesi ve o hisse senetlerine yatırım yapılması… Balon yatırım stratejilerinin en önemlisi olarak karşımıza çıkmaktadır.
Unutmayalım hala değerlenmemiş gerçek değerlerinin çok altında hisse senetleri var….
Her türlü görüş ve önerileriniz için unsalban@gmail.com adresine yazabilirsiniz..
